به گزارش شهرآرانیوز، مدتی است توجه رسانههای منطقه به خبر انحلال گروههای مقاومت اسلامی عراق جلب شده است. تا این لحظه، سه جریانی که ذیل حشدالشعبی (بسیج مردمی عراق) فعالیت داشتند، ساختار تشکیلاتی خود را منحل کرده و تسلیحات خود را به ارتش عراق تحویل دادهاند. این موضوع، نگرانیهای گستردهای را در میان دلسوزان آینده منطقه ایجاد کرده است. آیا عراق نیز در مسیر لبنان گام برمیدارد؟ آیا آرزوی دیرینه دولت آمریکا برای انحلال حشدالشعبی به واقعیت نزدیک شده است؟
کارشناسان بر این باورند که انتشار گسترده این اخبار، صرفاً راهبردی برای ایجاد جنگ روانی است؛ با این هدف که «مقاومت اصیل» منحصر در همین گروههای تسلیمشده معرفی شود، بتوان جریانهای باقیمانده را «گروههای افراطی» نامید و به هرگونه اقدام نظامی علیه منافع آمریکا، برچسب «اقدام غیرقانونی» چسباند.
نمیتوان واقعیت امروز عراق را درک کرد؛ مگر آنکه ساختار مقاومت در این کشور را دقیقتر بررسی کنیم. مقاومت اسلامی عراق یا همان بسیج مردمی (حشدالشعبی) از ۶۱ گروه مختلف تشکیل شده است که هرکدام نماینده یک عشیره، پیروان یک مذهب یا اهالی یک منطقه هستند. در این میان، اگر معیار را نفوذ نظامی، وزن سیاسی، تعداد نفرات، تسلیحات کارآمد و تأثیرگذاری در معادلات بینالمللی قرار دهیم، حشدالشعبی عراق را میتوان شامل پنج جریان اصلی دانست:
۱- کتائب حزبالله: قدرتمندترین گروه نظامی در مقاومت عراق است که توسط شهید ابومهدی المهندس پایهریزی شد. بخش قابلتوجهی از ارتش افسانهای مردم عراق در جنگ با داعش که تعدادشان به یک میلیون نفر رسید، بعدها به این جریان پیوستند. در بازه سالهای ۲۰۱۴ تا ۲۰۱۷ که آتش تکفیر در عراق زبانه میکشید، کتائب حزبالله به کابوس داعش تبدیل شد و در اکثر محورها بهعنوان پرچمدار حضور داشت. این جریان از معدود گروههای مقاومت اسلامی عراق است که داعش را حتی در سوریه تعقیب کرد. کتائب حزبالله اگرچه در ائتلاف سیاسی گروههای شیعه (الإطار التنسیقی) کمتر دخالت دارد، اما اگر پای جنگ در میان باشد، پیش از همه به میدان میآید. دبیرکل کتائب حزبالله درحال حاضر، «ابوحسین الحمیداوی» است.
۲- سپاه بدر: قدیمیترین و ریشهدارترین سازمان شیعی مسلح در عراق است. اساس آن توسط رزمندگان شجاعی پایهریزی شد که در دوران دفاع مقدس از پذیرش فرمان صدام سرباز زدند و به ایران پیوستند. سپاه بدر را میتوان برادر نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در ایران دانست. سپاه بدر بانفوذترین جریان در ساختارهای امنیتی و اطلاعاتی مقاومت عراق است. مسئولیت رهبری این جریان درحال حاضر برعهده «هادی العامری» قرار دارد.
۳- جنبش النجبا: نزدیکترین گروه مقاومت اسلامی به مرجعیت عالیقدر عراق، حضرت آیتالله سیستانی و یکی از اصیلترین جریانهایی که بیش از همه به موضعگیریهای ایدئولوژیک خود مشهور است. رهبر این گروه شیخ اکرم الکعبی است که از نزدیکترین فرماندهان مقاومت عراق به شهید حاج قاسم سلیمانی محسوب میشد. جنبش النجبا را میتوان بازوی توانمند و زبان گویای علمای حوزه نجف دانست که در بحرانهای امنیتی اخیر از غائله داعش گرفته تا بحران سوریه، عملیات طوفانالاقصی و جنگهای فلسطین، لبنان و یمن، نقش نظامی و سیاسی تعیینکننده در عراق ایفا کرده است.
۴- عصائب اهلالحق: رکورددار بیشترین تعداد حمله به کاروانها، پایگاهها، منافع و نیروهای آمریکایی در بازه سالهای ۲۰۰۶ تا ۲۰۱۱ با شش هزار حمله موفق. فرماندهان جریان عصائب یعنی برادران خزعلی (شیخ قیس الخزعلی و برادرش لیث) ازجمله نخستین فرماندهان مقاومت عراق بودند که سازمان CIA برای کسب هرگونه اطلاع از آنها جایزه تعیین کرد. این جریان بعدها بازوی نظامی خود را بهتدریج منحل کرد و غرق در ساختارهای سیاسی شد. گروه عصائب اهلالحق که از طرفداران جریان صدر عراق محسوب میشود، دومین گروهی بود که در روزهای اخیر، انحلال خود را بهطور کامل اعلام کرد.
۵- کتائب سیدالشهدا (ع): امنیتیترین بازوی مقاومت اسلامی عراق که از اعتاب مقدسه گرفته تا سفارتخانه کشورها، تقریباً هیچ موقعیت خاصی در عراق وجود ندارد مگر اینکه امنیت آن توسط نخبگان اطلاعاتی این گروه تأمین میشود. شناسایی سران گروههای تکفیری، ردزنی محل اختفای آنها و بهتبع آن، رهگیری موقعیت سربازان و تجهیزات آمریکایی ازجمله تخصصهای ویژه رزمندگان کتائب سیدالشهدا (ع) عراق است. سازمان سیا برای هرگونه اطلاعاتی از «ابوآلاء الولائی» فرمانده کتائب سیدالشهدا (ع)، جایزه ۱۰ میلیون دلاری تعیین کرده است.
با شناخت دقیق از پنج هسته مرکزی مقاومت اسلامی عراق، اکنون بیش از پیش روشن میشود که خبر انحلال «عصائب اهلالحق»، «سرایا السلام» و «کتائب امام علی (ع)» بیش از اینکه نماد فروپاشی حشدالشعبی باشد، نشانه آغاز یک کمپین رسانهای است. چگونه میتوان مقاومت عراق را در پایان مسیر دید درحالی که اکثریت جریانهای فعال در این چهارچوب (هم از نظر تعداد، هم نفوذ سیاسی و هم تأثیرگذاری نظامی) همچنان بر حفظ تسلیحات خود اصرار دارند؟